De Krimpenerwaard: de gemeente Schoonhoven


Schoonhoven

De Schoonhovenaren worden ook klokkendieven genoemd, omdat zij ooit de klokken uit de kerktoren van Bergambacht hebben gestolen (Groot Schimpnamenboek van Dirk van der Heide (1988)).

Het wapen van Schoonhoven

Schoonhoven is de enige stad in de Krimpenerwaard. Onduidelijk is evenwel in welk jaar stadsrechten werden toegekend. Genoemd wordt wel het jaar 1280. In 1322 werd ook aan Ammerstol stadsrechten toegekend, maar daar maakte men van die rechten geen gebruik. Van een andere plaats in de Krimpenerwaard, Haastrecht, is de status van stad omstreden.

HavenOver de geschiedenis van Schoonhoven kunt u, desgewenst, meer lezen.
Schoonhoven is al sinds de middeleeuwen bekend als de Zilverstad. Ook nu nog is hier een vakschool voor edelsmeden, juweliers en horlogers gevestigd.

De gemeente Schoonhoven is uiteraard met een eigen site op het web aanwezig.

Interessant is de site over de Nationale Zilverdag, een evenement dat elk jaar op tweede pinksterdag in Schoonhoven plaats vindt. Op deze site is alle informatie daarover te vinden en zijn veel foto's te bewonderen.

Geheel nieuw is de site 'Zilverstad in beeld'. Hier wordt u een virtuele stadswandeling aangeboden met vele panorama-foto's.

Zonnewijzer uit 1864In deze voormalige garniezoensstad biedt het gebouw dat indertijd dienst deed als kazerne (Kazerneplein 4) nu onderdak aan het Nederlands Goud- Zilver- en Klokkenmuseum, waar een unieke verzameling van meer dan duizend antieke en curieuze voorwerpen ligt uitgestald.
Te zien is onder andere deze
zonnewijzer, die in 1864 werd vervaardigd. Het apparaat werd gebruikt om de torenklokken mee gelijk te zetten.
Het museum is open van dinsdag tot en met zondag van 12.00 tot 17.00 uur.
Telefoonnummer van het museum: 0182 385612.

Het museum van Knipkunst was tot 2006 te vinden op het adres Stadhuisstraat 7, Schoonhoven.
Helaas is het niet mogelijk gebleken dit fraaie museum voor Schoonhoven te behouden. Het museum is gesloten en de collectie bevindt zich thans in de provincie Friesland.

Op het adres Haven 13, in het gebouw dat vroeger in gebruik was als synagoge, is nu gevestigd het Schoonhovens Edelambachtshuis. Van dinsdag tot en met zaterdag van 10.00 tot 17.00 uur kunt u er allerlei zilveren gebruiksvoorwerpen en sierraden bewonderen. Achter de Synagoge is het bijbehorende Joods ritueel bad (Mikwah) te bezichtigen. Tel. 0182-38 26 14.

De Stijlklokkenfabriek Schoonhoven, Oude Haven 36 biedt de mogelijkheid om op afspraak een rondleiding te organiseren.


Stadhuis, gebouwd in 1452

Dominant aanwezig aan de Haven is het stadhuis, waarvan de eerste steen werd gelegd op 7 april 1452 door slotvoogd Gerijt van Poelgeest.
In de zeskantige koepeltoren bevindt zich een carillon met vijftig klokken.
Elke woensdag, tussen 11.00 en 12.00 uur en elke zaterdag tussen 15.30 en 16.30 uur wordt dit VanderGheyn-carillon bespeeld door stadsbeiaardier Boudewijn Zwart. Wist u dat het mogelijk is bij de beiaardier verzoeknummers aan te vragen? Of kent u de mogelijkheid om met de beiaardier mee naar boven te gaan? Stuurt u daartoe een e-mail naar Boudewijn Zwart.

Onder het stadhuis vindt u het VVV-Schoonhoven, gehuisvest in een ruimte waar ook exposities plaatsvinden.Watertoren uit 1901
De voor het stadhuis gelegen Stenen Brug was in 1597 het toneel van een minder verheffende gebeurtenis. Daar werd namelijk kruidenzoekster Marrigje Ariëns, op beschuldiging van hekserij, gewurgd en vervolgens op de brandstapel verbrand. Haar 'toverzak', een steel met vijf leren zakken, wordt nog altijd op het stadhuis bewaard en is op verzoek te bezichtigen.

Een bijzonder bouwwerk is ook de
Watertoren, gebouwd in 1901 naar een ontwerp van architect F.A. de Jong. Tot 1990 was deze watertoren in gebruik om druk op het Schoonhovense waterleidingnet te zetten. Dit rijksmonument werd in 1992 voor het symbolische bedrag van 1,00 gekocht door de Stichting Behoud Watertoren Schoonhoven. In 1995 is aan deze stichting toegekend de Watertorenprijs voor de grote inzet van het bestuur van deze stichting. Dat bestuur is er, aldus het juryverslag, in geslaagd de restauratie van deze watertoren met succes te voltooien.
Deze sprookjesachtige toren huisvest tegenwoordig het Centrum 'Zilver in Beweging' en Zilvergalerie de Watertoren. De toren is 50 meter hoog.

Stadkorenpakhuis uit 1566Aan het adres Koestraat 72 staat het voormalige
Stadskorenpakhuis.
De bouw hiervan kwam in 1566 gereed. Op de begane grond was een schooltje gevestigd en op de zolders werd het stadskoren opgeslagen. Aanleiding tot de bouw van deze opslagruimte was de schaarste aan graan in de periode die direct aan de bouw voorafging. De tekst op de gevelsteen (cartouche) in het midden:
     DOER TWTVRIESEN DES COORNS /
     VOERLEDEN WAER WT VOLGHDE DVERTYT /
     BEN ICK GEBOVT TOT STADSCOORN /
     BEHOVT TER GEMEENTE PROFYT
In 1748 werd dit pand verkocht, waarna over de verdere geschiedenis ervan weinig meer bekend is. Wel staat vast de de zolders later werden gebruikt voor de opslag van hennep en dat er in 1901 een restauratie plaats vond.

De Grote- of Bartholomeuskerk dateert uit de dertiende eeuw. In de kerk ligt onder andere begraven Olivier van Noort, de eerste Nederlander die per zeilschip (van 1598 tot 1601) rond de wereld voer. Klik HIER om een 3D-kijkje te nemen in de kerk.
Aanrader!
De geschiedenis van de toren gaat terug tot de vijftiende eeuw. Hij staat flink uit het lood.

Vlak bij de Lek vindt u de
Veerpoort uit 1601. Van de oorspronkelijk vijf stadspoorten, is dit de enig overgeblevene.

De Waag uit 1617

De Waag uit 1617 huisvest tegenwoordig een pannenkoekenhuis. Vroeger werd hier vlas en hennep gewogen (niet bedoeld als geestverruimend middel maar als grondstof voor touw...).

In het jaar 1652 werd gepubliceerd Blaeu's Toonneelen der Steden, een boek vol met plattegronden van steden. Bekijkt u hieruit rustig deze fraaie kaart van het Schoonhoven van halverwege de zeventiende eeuw.

Oude prentbriefkaarten van Schoonhoven vindt u HIER.

Vroeger reed tussen Schoonhoven en Gouda de trein...

Tussen 1914 en 1942 reed tussen Schoonhoven en Gouda een stoomtram.
Klik HIER om er meer over te lezen en enkele foto's te bekijken.

...en voer tussen Schoonhoven en Rotterdam een raderboot...

Van augustus 1857 tot maart 1948 werd op de Lek tussen Rotterdam en Schoonhoven een lijndienst onderhouden voor personen- en goederenvervoer. De 'Stoombootdienst op de Lek' voer met een aantal schepen, waaronder de Kapitein Kok, tussen beide steden heen en weer. Oorspronkelijk heette het schip 'Reederij op de Lek no.6', maar werd later, als eerbetoon aan de laatste gezagvoerder, de Schoonhovenaar Teunis Kok, omgedoopt in 'Kapitein Kok'.
Het vaartuig werd gebouwd in 1911 door de scheepswerf van J & K Smit te Kinderdijk.
Voor 25 cent kon men al naar Rotterdam. Het vervoer van koeien en ossen kostte f.1,10 en voor f.1,65 kon men zijn paard meenemen...
Doordat het wegtransport goedkoper werd dan de stoombootdienst, werd deze lijnvaart in 1948 opgeheven.
De Kapitein Kok werd in 1976 volledig gerestaureerd en doet tegenwoordig dienst als party-schip.
Op zondag 1 februari 1998 werd het schip door Koningin Beatrix en haar ongeveer 180 gasten gebruikt voor een lunch, die de afsluiting vormde van de festiviteiten rond haar zestigste verjaardag.
Behalve de gehele Nederlandse koninklijke familie, waren ook royals aanwezig uit België, Luxemburg, Denemarken, Liechtenstein, Spanje, Engeland en Zweden.

...en ook de draagvleugelboot Meteoor vaart niet meer...

Vanaf 16 juni 1998 onderhield draagvleugelboot 'Rivierenland Holland Meteoor' een snelle verbinding tussen Wijk bij Duurstede en Dordrecht.
De MeteoorTwee motoren, elk met een vermogen van 1250 PK, gaven het schip een kruissnelheid van 65 km/u, terwijl de topsnelheid 80 km/u beliep. Thuishaven was Wijk bij Duurstede. Behalve 80 passagiers, die in vliegtuigstoelen gezeten hun veiligheidsriemen om moesten, was er ook plaats voor zo'n 40 fietsen. Schoonhoven was één van de opstapplaatsen.
Het samenwerkingsverband van verscheidene overheden en VVV's, Rivierenland Holland, is in 2001 opgeheven, waarmee schipper Dirk Koomen zijn belangrijkste sponsor verloor. Omdat het voortzetten van de dienstregeling hierna niet meer rendabel was, is hiermee een einde gekomen aan deze lijndienst.

...maar nog altijd vaart de pont over de Lek.

Al vele eeuwen wordt er over de Lek een verbinding onderhouden tussen Schoonhoven en Gelkenes.
Klik HIER voor meer informatie en foto's van het veer.

In de periode 1 juli tot begin september vaart over de Lek tussen Schoonhoven, Kinderdijk en Dordrecht wel de Waterbus. Elke donderdag kunt u dan vanuit Kinderdijk, fietsend de Alblasserwaard verkennen of naar Dordt, om te wandelen en te winkelen. Uw fiets mag gratis mee. Reserveren en de voorverkoop van kaartjes via het kantoor van VVV Het Groene Hart in de Stadhuisstraat 1 in Schoonhoven. Meer informatie: 0182-385009 of per e-mail.

De HavenDe zilverstad mag dan niet aangesloten zijn op het net van de Nederlandse Spoorwegen, toevalligerwijs (?) ligt het WEL aan een ander knooppunt van internationale wegen: de twee lange afstand wandelpaden LAW 6-1 (het Oeverloperpad tussen Amsterdam en Frankrijk) en LAW 1-3 (het Graaf Floris V pad tussen Engeland en Duitsland) kruisen elkaar in Schoonhoven.

Op tweede pinksterdag is Schoonhoven overvol: dan wordt de Nationale Zilverdag gevierd met tal van evenementen. Op de laatste vrijdag van augustus is (of moet ik zeggen: was?) de Schoonhovense Dixienight.
Een aantal dixielandorkesten speelt, verspreid door de hele stad, haar favoriete muziek.

Klik hier voor een overzicht van een aantal Schoonhovense bedrijven en instellingen die een site op internet hebben.

Uw hotel-overnachting in Schoonhoven kunt u online reserveren.

Tot slot de waterstanden: de actuele waterhoogte van de Lek bij Schoonhoven vindt u hier.





De Krimpenerwaard vroeger (Geschiedenis, Streekarchief)
De Krimpenerwaard nu (o.a. Aantallen inwoners, Evenementen Recreatie, Seizoenen, Adressen
Steden & dorpen in de Krimpenerwaard (Vlist, Haastrecht, Stolwijk, Schoonhoven, Bergambacht, Ammerstol,
Berkenwoude, Lekkerkerk, Krimpen a/d Lek, Krimpen a/d IJssel, Ouderkerk a/d IJssel, Gouderak)
De Krimpenerwaard in de toekomst
De omgeving van de Krimpenerwaard.(IJsselstein, Lopik, Oudewater, Gouda, Bodegraven
Met dank aan...Tot slot, Bronnen

English version
Édition Française
Deutsche Version

Uw reactie is van harte welkom