Poldermuseum
Gemaal De Hooge Boezem
De Hooge Boezem is een van de 400 stoomgemalen die in Nederland in gebruik werden genomen in de periode 1860 - 1890.
Het gemaal Reinier Blok in Krimpen aan den IJssel is een ander van die 400 bouwwerken.
De gemalen moesten de windmolens vervangen. Deze molens konden in principe hun taak wel aan, maar waren -hoe logisch- afhankelijk van de wind; was er wel hoog water maar geen wind, dan had men (grote) problemen.
Zie voor meer informatie over het waterreservoir De Hooge Boezem, de pagina over de Molengang Vlist.
De
Hooge Boezem werd in 1872 ge-installeerd als hulpgemaal, ter ondersteuning
van een zevental windmolens. Het gemaal pompte het polderwater in de Hollandse
IJssel; eerst vanuit de hoge boezem, later rechtstreekst vanuit de Vlist.
De eerste steen van het gebouw werd gelegd op 11 mei 1872 door de toenmalige voorzitter van het bestuur van het Waterschap en burgemeester van Lopik, de heer S.I. van Nooten.
In
het jaar 1913 vond een modenisering plaats, waarbij het gemaal werd voorzien
van een nieuwe stoommachine en centrifugaalpompen. De windmolens werden
buiten gebruik gesteld; de meeste werden afgebroken. Van de z.g. Zesde
Molen bleef alleen de stenen romp bewaard, in de volksmond de 'Peperbus'
genoemd.Tussen 1948 en 1952 maakten de stoommachines plaats voor elektromotoren.
Het
gemaal werd in 1992 stilgelegd. Het is te danken aan de grote inzet van
een aantal vrijwilligers dat dit monument van waterstaat-geschiedenis bewaard
is gebleven. Het is thans open voor bezoekers en heeft daarmee een nieuwe
functie; die van museum.Het gemaal-complex heeft inmiddels de status van 'provinciaal monument'
Klik HIER voor een kijkje binnen het gemaal
Sinds kort beschikt het gemaal over een bezoekerscentrum. Dit is gevestigd in de voormalige machinistenwoning. Ook dit gebouwtje staat op de provinciale monumentenlijst. Ook de plaatselijke VVV is in dit gebouw gehuisvest.
In maart 2001 kreeg het gemaal de status van beschermd rijksmonument..